شاهدان از 4 روز آتش سوزی در پتروشیمی بوعلی می گویند

مهار آتش 60 میلیون یورویی

سرانجام آتشی که از روز چهارشنبه هفته گذشته (16 تیر ماه) در پتروشیمی بوعلی سینا واقع در بندر ماهشهر استان خوزستان شعله‌ور شده بود، ساعت 2 و نیم بامداد روز گذشته (شنبه 19 تیر) مهار شد.

  1. ۴ ماه،۳ هفته قبل
  2. ۰
آتش
نوآوران -

منابع خبری نوآوران در منطقه می گویند عملیات فوم پاشی بر مخزن آتش گرفته حاوی نفتا (C2001) موثر واقع شد و شعله های زبانه کشیده را در نهایت مهار کرد. ساعت 6 ونیم صبح دیروز نیز خط تولید سایت 4 منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی از نو آغاز به کار کرد. تولید در پتروشیمی های بوعلی سینا، امیرکبیر، تندگویان فاز 1، تندگویان فاز2 و خوزستان از ظهر روز پنج شنبه متوقف شده بود. بیژن زنگنه، وزیر نفت که از پنج شنبه شب در محل وقوع حادثه حاضر بود و فرماندهی مهار آتش سوزی را بر عهده گرفته بود، پس از عملیات موفق فوم پاشی به خبرنگاران گفت: آتش نشانان در حال تثبیت خاموشی با فوم پاشی به داخل مخزن هستند. همچنین عملیات خنک کردن مخزن در حال انجام است تا زنجیره آتش تکرار نشود. این مقام دولتی پیش از این گفته بود دلایل این آتش سوزی پس از بررسی ها اعلام می شود اما ارتباط آن با عملیات خرابکارانه و تروریستی را رد کرده بود. ظاهرا این آتش سوزی با وارد کردن حدود 60 میلیون یورو خسارت، بزرگترین حادثه در صنعت پتروشیمی ایران از ابتدا تاکنون بوده است.

روایت وزیر نفت

وزیر نفت در تشریح عملیات آتش نشانان گفت: تیم آتش نشانی باید پس از خاموش کردن برج پارازایلین، دو مخزن پر از مواد هیدروکربوری را خاموش می کردند که یکی از آنها صبح پنجشنبه خاموش شد. زنگنه ادامه داد: عملیات خاموش کردن آتش در مخزن 2001C با وجود چند بار حمله به این مخزن نتیجه نداشت، بنابراین انتقال بخشی از موجودی مخزن در دستور کار قرار گرفت که این انتقال به درستی انجام شد. او با اشاره به عملیات ضربتی و حمله به این مخزن در ساعت ١٤روز جمعه، گفت: این حمله به دلیل شدت آتش بی نتیجه بود، اما با کاهش هیدروکربور موجود در مخزن که قابل پیش بینی بود، عملیات بهتر انجام شد. او مهمترین بخش عملیات را خنک کردن مخازن ال پی جی، بنزن، لایتنت و نفتا عنوان کرد و افزود: خنک نگهداشتن این مخازن کار بسیار سنگینی بود که از سوی کارکنان پتروشیمی بوعلی سینا، شهید تندگویان، بندر امام، شرکت ملی مناطق نفت خیز جنوب، سازمان بنادر و استانداری خوزستان انجام شد تا دما و فشار در این مخازن بالا نرود. او تصریح کرد: پتروشیمی بوعلی سینا ظرف دو تا سه هفته آینده به وضع سابق بازمی گردد. البته بازگشت برج پارازیلین طول می کشد.

روایت شاهدان عینی

آتش سوزی در پتروشیمی بوعلی سینا روز سه شنبه (16 تیر ماه) با به آتش کشیده شدن برج واحد پارازیلین آغاز شد، اما آتش نشانان این حادثه را ساعاتی بعد مهار کردند. شعله های آتش در این ساعات با باد به نواحی مختلف این مجتمع صنعتی جا به جا شده اند و در بی خبری نیروهای میدانی، باعث آتش گرفتن خفیف نفتای (ماده اولیه بنزین) موجود در مخزن سرباز 2001C شد. منابع نوآوران در منطقه می گویند شعله های آتش در روزهای سه شنبه و چهارشنبه خودش را نشان نمی داده است تا صبح روز پنج شنبه که دود سیاهی از مخزن خارج شد. ساعت 8 و نیم آژیر خطر به صدا در آمد و آنش نشان کل منطقه ا حضور در پتروشیمی بوعلی سینا آماده عملیات اجرایی شدند. ساعت 10 انفجار شدیدی رخ داد که شعله هایش تا شعاع 30 متری زبانه کشید. سپس دستور تخلیه همه پتروشیمی های سایت 4 صادر شد. عصر روز جمعه عملیات فوم پاشی با فوم مخصوص آغاز شد تا در نهایت آتش پس از خروج بخشی از مواد موجود در مخزن و سوختن مابقی مواد و همچنین عملیات فوم پاشی خاموش شد. آتش نشانان در تمام این مدت با آب پاشی مداوم به دو مخزن کروی حاوی گاز و هیدروزن در مجتمع تندگویان سعی می کردند این مخازن را خنگ نگه دارند تا از انفجارشان جلوگیری کنند. در صورت انفجار این دو مخزن، سایت 4 به طور کامل از بین می رفت.

عملیات فوم پاشی

برخی آتش ها را با فوم خاموش می کنند. هر آتشی به روش خاص خودش خاموش می شود. مثلا، آتش سوزی بخاطر اتصال برق را با اب خاموش نمی کنند، بلکه با فوم خاموش می کنند. آتش نشانان در عملیات فوم پاشی سعی می کنند اکسیژن را از بین ببند و آتش را از این طریق خاموش کنند. اتش نشانان در عملیات مهار اتش پتروشیمی بوعلی سینا ابتدا تشخیص دادند نفتا با کدام فوم خاموش می شود و سپس فوم مخصوص را از شهرهای دیگر به محل وقوع حادثه آوردند.

خسارت 60 میلیون یورویی

به گفته مدیر بیمه‌های آتش سوزی بیمه ایران، کارشناسان این مجموعه خسارت وارده به پتروشیمی بوعلی سینا را حدود ۶۰ میلیون یورو تخمین زده‌اند. «محمد رضایی» با اشاره به اینکه کارشناسان این شرکت به دستور مدیرعامل بیمه ایران از ساعات اولیه بروز حادثه آتش سوزی در محل حاضر شدند تا بتوانند هرچه سریع تر میزان خسارت وارده را برآورد کنند، افزود: مسئولیت بیمه ایران جبران حدود ۶۰ درصد خسارت وارده است که آمادگی پرداخت آن درکوتاه ترین زمان ممکن به زیان دیدگان وجود دارد.

مدیر بیمه های آتش سوزی بیمه ایران با اشاره به پرداخت بیش از ۴ میلیون یورو به شرکت طراحی مهندسی صنایع پتروشیمی پیدک، پیمانکار شرکت صنایع پتروشیمی شهدای مرودشت شیراز درسال گذشته ازسوی این مجموعه، خسارت وارد شده به پتروشیمی ماهشهر درسال جاری را بزرگترین خسارت در نوع خود عنوان وتصریح کرد: این میزان خسارت در صنعت پتروشیمی کشور بی سابقه بوده و بزرگترین خسارت دراین خصوص به شمار می رود.

چرا آتش گرفت؟

یک کارشناس ارشد ایمنی می‌گوید اگرچه تا زمان خاتمه بررسی‌های کارشناسی نمی‌توان در مورد چرایی حادثه آتش سوزی پتروشیمی بوعلی سینا اظهار نظر کرد اما صفر بودن تلفات انسانی در این حادثه بسیار حائز اهمیت است.

«محمد مقیاسی» یک کارشناس ارشد فرایند ایمنی کار با ویژه قلمداد کردن حادثه آتش سوزی پتروشیمی بوعلی سینا در تشریح علت احتمالی وقوع این حادثه به ایلنا گفت: از آنجایی که این واحد پتروشیمی به نسبت به دیگر واحدهای پتروشیمی از قدمت بیشتری برخوردار است می‌توان احتمال داد که شرایط محیطی (دمای هوا) در کنار انجام تعمیرات و عیب یابی قسمت‌های مستهلک این حادثه را رقم زده باشند.

این کارشناس ایمنی پتروشیمی که تاکید دارد از منظر علمی هرگونه اظهار نظر قطعی در مورد حادثه پتروشیمی بوعلی سینابدون انجام بررسی‌های کارشناسانه امری ناممکن است، گفت: به صورت کلی در بروز چنین حوادثی نوع عملکرد نیروهای انسانی و فنی، وضعیت تجهیزات و فرایند کار (عوامل فرایندی) و انجام کارهای تحقیقاتی احتمالی می‌توانند در وقوع چنین حوادثی نقش داشته باشند.

این کارشناس ارشد ایمنی با به موقع خواندن اقداماتی که پس از وقوع این حادثه در جهت تخلیه نیروی انسانی مستقر در پتروشیمی بوعلی صورت گرفت، گفت: از نظر اصول ایمنی در زمان بروز چنین حوادثی باید کل نفرات غیر ضروری از سایت خارج شوند؛ به طور مثال در اتاق کنترل 20 نیرو موجود است در چنین حالتی با 3 نفر نیز  کارها انجام می شود و باید 17 تن دیگر را مرخص کرد.

مقیاسی ادامه داد: در صورت وقوع حوادثی نظیر آنچه که در پتروشیمی بوعلی اتفاق افتاد تنها باید نیروهای حراست (جهت کنترل رفت و آمدها و نیروهای HSE برای مهار آتش) و نیروهای محدود دیگری چون بهره بردارها برای انجام اموری چون، کنترل و باز و بسته کردن شیرها، تغییر مسیر سیالات، در محل حادثه حضور داشته باشند، اما وقتی که در ادامه حادثه احتمال خطر انفجار نزدیک می‌شود که خوشبختانه در ماجرای پتروشیمی بوعلی سینا اتفاق نیفتاد؛  باید کل سایت تخلیه و رها شود.

او در عین حال تا زمان خاتمه بررسی‌های کارشناسی هرگونه اظهارنظر در خصوص دلیل بروز این حادثه را «نظراتی غیردقیق» اعلام کرد و افزود: باید همه پتانسیل های بروز حادثه را در نظر گرفت؛ مثلا اگر حادثه ناشی از نشتی گاز باشد باید بالا بودن دمای منطقه، میزان خود اشتعالی گاز (مثلاً این درجه در گازهای هیدروژنی به اندازه جرقه الکتریسیته ساکن است) و منبع جرقه یا کارهای تعمیرات از نوع کار گرم بوده است یا خیر که منجر به آتش سوزی شده باشد، مورد بررسی قرار گیرد.

او در عین حال افزود: پتروشیمی بوعلی سینا در این حادثه به دلیل کمترین تلفات نیروی انسانی از شانس خوبی برخوردار بود چرا که تعداد نفرات کمی در حول و حوش آنجا بوده است.