مالدیو پس از سودان، مراکش، جیبوتی و بحرین روابط خود را با ایران قطع کرد

انتقام دیپلماتیک عربستان از ایران

عربستان بخت خود را در عرصه دیپلماتیک با هزینه‌ کردن پول‌های نفتی می‌آزماید. در این راستا قطع روابط مالدیو با ایران جز یک ضرر دیپلماتیک هیچ ضرر دیگری ندارد. با توجه به اینکه قطع روابط دیپلماتیک ایران و عربستان پس از حمله به کنسولگری عربستان آغاز شد.

  1. ۵ ماه،۲ هفته قبل
  2. ۰
salman
نوآوران -

روز گذشته خبری در تارنماهای خبری منتشر شد مبنی بر اینکه مالدیو به رابطه دیپلماتیک خود با ایران خاتمه داده است. بر اساس این خبر وزارت امور خارجه مالدیو با انتشار بیانیه‌ای از تصمیم دولت این کشور برای قطع روابط دیپلماتیک با ایران خبر داد.  در این بیانیه آمده بود که دولت مالدیو تصمیم گرفته است روابط دیپلماتیک با ایران را قطع کند. روابطی که از دوم ژوئن سال 1975 آغاز شد.

وزارت امور خارجه مالدیو در این بیانیه این ادعا را مطرح کرده که ایران در خاورمیانه و به ویژه منطقه خلیج فارس سیاست‌هایی اتخاذه کرده که "برای صلح و امنیت منطقه زیان‌بار بوده" و این مسأله در ابعاد متعددی به ثبات، صلح و امنیت مالدیو نیز مرتبط است.

طرح چنین ادعایی از سوی مالدیو در شرایطی صورت می‌گیرد که این کشور کوچک که در حد شهرهای کوچک ایران است در شرق آسیا قرار داشته و به هیچ وجه در مناسبات جهانی جایگاهی ندارد. تنها مساله‌ای که این کشور را در سال‌های اخیر بر سر زبان‌ها در جهان انداخته این بود که در صورت گرم شدن زمین و آب شدن یخ‌های قطب؛ سطح آب دریاها بالا آمده و این جزیره به زیر آب خواهد رفت.

تا جایی که زمانی که نخست وزیر مالدیو به هیئت دولت خویش دستور داد تا غواصی یاد بگیرند.

اما اکنون انگیزه این کشور کوچک برای قطع ارتباط با ایران چیست؟ در این باره خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش می‌دهد که این تصمیم مالدیو که دارای جمعیتی 341 هزار نفری است، از نزدیکی سیاست‌های این کشور به عربستان حکایت دارد. بر اساس این گزارش، سال گذشته ریاض با افتتاح سفارت در مالدیو، مبالغی را به عنوان کمک مالی در اختیار دولت این کشور قرار داد و ضمناً مذاکراتی را به منظور سرمایه‌گذاری آغاز کرد.

ریشه یابی علت قطع ارتباط دیپلماتیک مالدیو با ایران را می‌توان در جایی در غرب آسیا جستجو کرد. عربستان طی چند سال اخیر بیشترین تنش را با ایران در خاورمیانه داشت. عربستان سعودی همواره ایران را متهم به گسترش شیعه گرایی در جهان، حمایت از جمعیت‌های شیعه، تلاش برای صدور انقلاب و مواردی از این دست کرده است. از نظر حاکمان سعودی سوریه و یمن دو آوردگاهی هستند که در آنجا باید با ایران شیعه تصفیه حساب صورت گیرد.

در واقع عربستان نگران نفوذ ایران در منطقه خاورمیانه است. از نظر حاکمان ریاض توافق برجام و تفاهم ایران با غرب می‌تواند بر نگرانی‌های سعودی‌ها بیافزاید. چرا که ممکن است با قدرت یافتن دیپلماتیک ایران که در تفاهم با غرب صورت می‌گیردن ، عربستان نفوذ خود را از دست داده و به نیروی دوم منطقه  می‌شود.

رویکرد عربستان در این راستا ، ضربه زدن به گستره دیپلماتیک ایران بود. چنین اقدامی تاکنون در رابطه با کشورهایی از جمله جیبوتی روی داده است. کشوری که ایران در سال‌های اخیر ضمن کمک مالی به آن، برایش ساختمان پارلمان ساخت. همچنین عربستان از مدت‌ها پیش در تلاش بود تا به رابطه ایران با پاکستان ضربه بزند که به نظر می‌رسد نه کامل، اما تا اندازه‌ای موفق بوده است.

پیش از این هم کشورهایی از جمله بحرین ، مراکش و سودان نیز تحت تاثیر عربستان روابط خود با ایران را قطع کرده بودند.

با این حال بررسی اهمیت قطع رابطه دیپلماتیک مالدیو با ایران تا چه حد است؟

مالدیو جزیره‌ای در اقیانوس هند واقع در جنوب غربی هند است که دین رسمی آن نیز اسلام است. اقتصاد این کشور بر پایه کشاورزی ،  ماهیگیری و گردشگری استوار است.

از این رو از نظر اقتصادی اهمیتی برای ایران ندارد. با توجه به اینکه این جزیره ۳۰۰ هزار نفری بازار بزرگی برای ایران به حساب نمی‌آید.

عربستان و مالدیو

بررسی روابط عربستان و مالدیو نتایج جالب توجه‌ای در بردارد.

آل‌سعود  مجمع الجزایر مالدیو را برای گردشگاه و تفریح پادشاه این کشور انتخاب کرده است. برای مثال شاهزاده سلمان که وزیر دفاع عربستان سعودی نیز هست به دعوت رسمی عبدالله یمین، رئیس جمهوری مالدیو برای مذاکره در باره مسائل بازرگانی به مالدیو رفته بود. همین طورسال گذشته هنگامی که رئیس جمهوری سابق مالدیو به عربستان سعودی سفر کرده بود، عربستان قول داد که یک وام ۳۰۰ میلیون دلاری پنج ساله با شرایط مناسب در اختیار مالدیو قرار دهد.همین طور قرار است یک ارتباط هوایی بین مالدیو وعربستان بر قرار شود و در حال حاضر ۱۴ ‍ پرواز برقرار شده است.
همین طور به خاطر مسلمان بودن این کشورشاهزاده سعودی وعده ساختن ۱۰ مسجد را در این مجمع‌الجزایر داده و قرار است ۷ مسجد از این ۱۰ مسجد امسال ساخته شود. از طرف دیگر گروهی از دانشگاهیان سعودی در دیدار اخیرشان از مالدیو قول دادند ۱۰۰ هزار دلار برای آموزش اسلامی به مالدیو کمک کنند.
علاوه بر این آنان همچنین ۵۰ بورس در اختیار دانشجویانی قرار دادند که قصد تحصیل در عربستان سعودی را دارند ولی گفته می‌شود استقبال از این بورس‌ها زیاد نبوده است.

ایران و عربستان

پیروزی انقلاب 1357، سقوط صدام حسین و بهار عربی، مراحلی بودند که به مرور، اختلاف میان دو قدرت منطقه‌ای را افزایش دادند.

حمایت عربستان از صدام حسین درجنگ ایران و عراق  و حمایت ایران از شیعیان  یمن و حمایت ایران از بشار اسد مهمترین موارد اختلاف ایران و عربستان هستند. این اختلافات حاصل گسل‌هایی تاریخی هستند. نیروهای پلیس عربستان در جریان حج سال ۱۳۶۶ شدید ترین ضربه را  به روابط دو جانبه وارد کرده و چندصد نفر از حجاج ایرانی را در مراسم برایت از مشرکین به شهادت رساندند.

از سوی دیگر در جریان گفت‌وگوها برای توافق برجام، عربستان در کنار اسراییل مهمترین مخالفان این تفاهم بودند.تا جایی که بعد از حصول توافق هسته‌ای ژنو عربستان  بعد از سکوتی چند روزه  پیام تبریکی محتاطانه  در خصوص امضای  چنین تفاهم‌نامه‌ای  منتشر کرد.

پس از این توافق بود که  نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل گفت :«در این توافق نامه، ایران قابلیت گسترده فعالیت های هسته ای خود را حفظ می کند، غنی سازی ها را ادامه می دهد».

این مواضع بیش از هر کس دیگری به مواضع عربستان نزدیک بود.

از این رو اکنون عربستان بخت خود را در عرصه دیپلماتیک با هزینه‌ کردن پول‌های نفتی می‌آزماید. در این راستا قطع روابط مالدیو با ایران جز یک ضرر دیپلماتیک هیچ ضرر دیگری ندارد. با توجه به اینکه قطع روابط دیپلماتیک ایران و عربستان پس از حمله افراد خودسر به کنسولگری عربستان در مشهد روابط بین دو کشور را به مرحله بحرانی رسانده است.

نوشتارهای مرتبط

تازه های دیپلماسی