مصاحبه نوآوران با فریدون مجلسی پیرامون فساد سیستماتیک

دولت با شفاف سازی با فساد مقابله کند

جهانگیری با عنوان اینکه در کشور با یک فساد سیستمی روبرو بودیم می گوید« برای کسی قابل قبول نیست در کشور جوانی ۱۰ هزار میلیارد تومان از پول مملکت برداشت کند بعد بگوید ندارم! موضوع این فرد از ذهن مردم ۱۰۰ سال دیگر هم پاک نمی شود چه قدرتی پشت این فرد بود که وزیر از جلسه بیرون می آمد و با ایشان ملاقات می کرد! شاید این بالاترین سطح فساد در دنیا باشد! »

  1. ۵ ماه،۲ هفته قبل
  2. ۰
دولت با شفاف سازی با فساد مقابله کند
نوآوران -

معاون اول رییس جمهور از وجود فساد سیستماتیک در دولت قبل گفته تعریف شما از این واژه چیست؟

این فساد سیستمی یک نوع توجیه سو استفاده مالی است. شخصی که حقوقی غیر متناسب با توانمندی و لیاقتشش دریافت می کند، قصد توجیه کردن خود و یا قصد پناه بردن به یک مقررات قانونی دارد. در گذشته قوانین معینی موجود بود که بین حقوق یک پیش خدمت با یک وزیر تفاوت هایی وجود داشت. از انقلاب تا سالهایی که به یاد دارم رزمندگان حقوق های بسیار ناچیزی دریافت می کردند. و فعالیت های خود را بخاطر پول نمی دانستند. اگر قرار است شفاف سازی نشود رو کردن یا نکردن آنها هیچ سودی برای جامعه نخواهد داشت و عدم شفاف سازی خود، ام الفساد است. چون اصلی ترین مانع فسادها همین شفاف سازی است. و نباید از حساسیت عموم مردم نسبت به شفاف سازی ها ترس داشت اتفاقا مردم از شفاف سازی استقبال خواهند کرد. بنابراین بدون شفاف سازی صحبت از فساد امری توخالی و تبلیغاتی است. با توجه به مقاله ایی که چند سال پیش در مورد فساد فوتبال نوشته بودم در آنجا تطبیقی بین دستمزدهای بازیکنان و مربیان ایرانی و بازیکنان و مربیان کشورهای غربی انجام داده ام، به هیچ وجه مخالفتی با درآمد و دستمزدهای آنچنانی مخالف نیستم، بلکه در آن متذکر شده بودم که باید بررسی کرد آنها از کجا این پول های کلان را به عنوان دستمزد به بازیکنان و مربیان خود می دهند آیا در دستگاه دولت بودجه ایی برای دستمزدهای بازیکنان در نظر گرفته شده است یا نه از طریق تبلیغات و آگاهی ها و دیگر منابع غیر دولتی تعمین می شود؟ هیچ توجیهی نمی تواند داشته باشد دولتی که در فقر نسبی برخوردار است، از درآمد مالیات و نفت و ملت را به صرف کسانی بکند که تعمدا حقوق های گزافی دریافت می کنند و بین خود و دلالان دست به دست بشود و ... که در جامعه ما رواج پیدا کرده است. و دیگری شرکت های شبه خصوصی هستند که در این شرکت ها بین صاحبان آنها به صورت کلی، با آنهایی که سهامدار عمده هستند و بجای تقسیم سود سالانه مقادیری را نیز به عنوان پاداش هیئت مدیره و ... بر می دارد اما شرکت های دولتی به هیچ وجه نباید چنین باشد چون مدیر شرکت دولتی نه ثروت مالی شخصی را وارد شرکت مربوطه کرده است و نه همچون مدیران شرکت های خصوصی دست به ریسک زده است و به همین جهت سود نهایی شرکتی که در صدر ان نشسته است شامل حال وی نخواهد بود. چرا که در غیر اینصورت چیزی جز فساد نیست و نمی تواند باشد.

فقط جمع اوری فهرست کسانی که حقوق آنچنانی میگیرند کافی نیست، بلکه باید با یک تحقیق روند تاریخی این امر از انقلاب اسلامی تا کنون صورت بگیرد و با توجه به حقوق های مثلا 5 مدیر اخیر که در یک جا«مثلا سازمان تامین اجتماعی» مشغول بوده اند دقیقا روند های افزایش پیدا خواهند شد و می توان با علت افزایش حقوق فلان مدیر در این دوره جلوی اینجوری دستمزدهای کلان را گرفت. چرا که با دست گذاشتن بر روی جهش های دوره ایی یا مقطعی مدیر مربوطه ریشه فساد را کشف کرد. که این جز از راه یک مطالعه و تحقیق در روند تاریخی فساد، امکان پذیر نخواهد بود.

 

دولت چگونه می تواند با فساد سیستمی و سازمان یافته مقابله کند؟

ابراز همدردی یا همدردی اخلاقی(من درد تو را آشکار نکنم و تو نیز درد من را) با چنین روندهایی خود موجبات بوجود آمدن یک سازمان را فراهم می کند. و دلیلی ندارد در یک سازمان نام نویسی بکنند تا ببینند تکلیفشان کی روشن می شود. حتی قرارداد هایی که بین افراد یا سازمان ها بسته می شود مثلا فرد در مقابل سودی که به شرکت مربوطه می رساند خواهان مبلغی به فلان قیمت است و می بایست این قرارداد علنی و مکتوب و افشا شود.

سابق بر این در مجلس اگر قرار می شد به کسی که بخاطر خدمات یا کمک هایی که به بشریت کرده است حقوق یا مزایایی واگذار کند نمایندگان مجلس شورای اسلامی نفر به نفر در مورد آن نظر می دادند و بررسی می کردند. فساد از جایی آغاز می شود که بخواهند از این امور غفلت کنند، نماینده مجلس بهترین وظیفه اش شفاف سازی است، تهیه فیش اعلام آن و اجازه دفاع به کسی که تخطی انجام داده است.

 

آیا قوانین ما ظرفیت و توانایی مبارزه با فساد را دارند؟

فساد اقتصادی انواع و اقسام مختلفی دارد و قوانین به هیچ وجه نتوانسته مانع این فسادها شود چون خود این قوانین در جاهایی فسادزا هستند و نیاز به بازبینی دارند. و باید به سرفصل جرائم خودمان در ایران رجوع کنیم و با مقایسه با کشورهای دیگر در جریمه های مجرمین، نوع بالا بردن یا پایین آوردن مجازات ها و... راه ممانعت از فسادهای اقتصادی را کشف کنیم و به نسبت جامعه به کار ببندیم.   حقوق های گزاف یعنی به تاراج بردن درآمد مملکت. باید به بودجه نویسی مملکت برگشت و در انها تامل کرد و همچنین نهادهایی وابسته به دولت  را«که هزینه های ملتی که بخشی از آن به عنوان مالیات دریافت می شود و بخشی دیگر تحت عنوان امور جاری کشور» صرف یکسری برنامه های کارشناسی نشده می کنند.مورد بازخواست قرار بگیرند.

بعضی سازما نها منابع مالی و درآمدی خود را ازبخش عمومی کسب می کنند و لزومی ندارد دولت بودجه ایی را برای آنها تخصیص دهد. دولت می بایست فیش حقوق ها را با ذکر نام صاحبان فیش اعلام کند و صاحبان فیش نیز فرصتی برای توجیه و دفاع از خود داشته باشند و در صورت هرگونه توحیه غیر عقلانی هم حقوق هایی که دریافت کرده است به خزانه مملکت باز گردانده شود هم شخص مجرم را به دستگاه قضایی معرفی کند برای پیگیری و تفهیم اتهام.

گرفتن آمار و بررسی آماری فیش های حقوقی بدون کتمان موجب ریشه کن کردن فساد خواهد شد.

فساد در اصل قانونی که از قبل هم بوده و الآن هم وجود دارد نیست بلکه فساد از جایی شروع شده است که جهش های حقوقی زیادی در دستمزد های مدیران صورت پذیرفت. و دولت باید شاسیتگی ها و تواناییهای دریافت کننده حقوق های بالا را تطبیق دهد و بسنجد در غیر اینصورت فساد همچنان باقی خواهدماند.

ارزیابی شما از تلاش های دولت روحانی در مبارزه با مفاسد اقتصادی چیست؟

دولت قبل از روحانی در اشاعه فساد سنگ تمام گذاشت دولت روحانی نباید همچون دولت گذشته درباره فساد بی تفاوت باشد، دولتی که سازمان برنامه و بودجه را حذف می کند قصد این را دارد تا راه های کنترل را مسدود کند و هر جایی که کنترل نباشد فساد نیز هست. و فکر می کرد قدرت نمایی در حساب پس ندادن است. دولت روحانی به همین اندازه که بر روی این فیش های حقوقی دست گذاشته اند و در حال پیگیری و افشا سازی هستند دست به یک بدعت در تاریخ انقلاب اسلامی زده اند. روحانی نباید در این راهی که گشوده شده است غفلت کند یا رُک و به معنای دقیق کلمه بگویم، مماشات کند. و می بایست در حد توان خود و دولتشان این امر رو پیگیری کنند، چون پیگیری ایشان در افشا سازی این فیش ها نقطه عطفی است که باید از آن استقبال کرد، چنانکه دولت ایشان نیز تا کنون استقبال کرده اند.

روحانی باید شفاف این مفسدان را به مردم اعلام کند و پیگیر حق و حقوق اجحاف شده مردم باشد و نباید به فسادهای مربوط به دولت خود اکتفا کند بلکه باید ریشه انها را پیگیری کند حتی اگر به دولت های گذشته برسد.