شروع نشست گروه جی ۲۰ با جنگ لفظی میان نمایندگان آمریکا و چین

اوباما: سایز پای آمریکا گاهی برای میزبان‌ها مشکل ایجاد می‌کند

نشست گروه جی 20 از همان ابتدا با جنجال آغاز شد. حضور هیأت نمایندگی ایالات متحده در محل برگزاری این نشست در چین با استقبالی توهین آمیز از باراک اوباما رئیس جمهوری آمریکا و جنگ لفظی مأموران امنیتی چین و هیأت آمریکایی در فرودگاه همراه بود. این برخورد ها نمود واقعی اختلافات دو قدرت بزرگ شرقی و غربی در مسائل مهم سیاسی و حقوق بشری است.

  1. ۲ ماه،۴ هفته قبل
  2. ۰
اوباما: سایز پای آمریکا گاهی برای میزبان‌ها مشکل ایجاد می‌کند
نوآوران -

ورود خبرساز باراک اوباما

ورود باراک اوباما به شهر برگزاری اجلاس سران گروه ۲۰ با مسائلی همراه بود که باعث انتقاد رسانه‌های آمریکا شد. به جای این‌که رئیس‌جمهور آمریکا به طور معمول و مانند سایر سران کشورها از در جلوی هواپیما و فرش قرمز روی پله‌ها خارج شود، از در میانی هواپیما که پله‌های باریک دارد، خارج شد.

بعضی رسانه‌های آمریکا مقام‌های تشریفات چین را اعلام کرده‌اند که به عمد باعث تغییر پله‌های ورود باراک اوباما شدند یک مقام وزارت خارجه چین به یکی از روزنامه‎‌های محلی گفته است که ماموران آمریکا به دلایل امنیتی از پله‌های اصلی هواپیما که فرش قرمز روی آن پهن شده بود، استفاده نکردند. در حالی که تصاویری که از سران کشورهای آلمان، فرانسه و ژاپن پخش شده نشان می‌دهد همه مقام‌ها از در بزرگ هواپیما و با فرش قرمز وارد فرودگاه شده‌اند.

سوزان رایس، مشاور امنیتی کاخ سفید، هم گفته است که مأموران امنیتی چین روی باند فرودگاه برای او مزاحمت ایجاد کرده‌اند.

روزنامه‌نگارانی که هیأت آمریکایی را در چین همراهی می‌کنند، گزارش کرده‌اند: «یک عضو هیأت چینی از لحظه‌ای که اصحاب رسانه آمریکایی از هواپیما پیاده شدند، شروع به فریادکشیدن بر سر کارمندان کاخ سفید کرد. او می‌خواست رسانه‌های آمریکایی بروند». بر این اساس، به روزنامه‌نگاران آمریکایی گفته شده بود دور از محل ورود هیأت کشورشان پشت یک طناب جمع شوند. فرد چینی وقتی با مقاومت روزنامه‌نگاران آمریکایی و کارمندان کاخ سفید روبه‌رو شد، فریاد کشید: «این فرودگاه ماست، اینجا کشور ماست».

اما تنش میان نمایندگان چین و آمریکا به این موضوع خلاصه نشد. به گزارش بی بی سی، دسترسی محدود خبرنگاران و ماموران اطلاعاتی آمریکا به سالن اجلاس هم باعث بحث‌هایی در حاشیه اجلاس گروه ۲۰ شد. تا جایی که اوباما از محدودشدن خبرنگاران انتقاد کرد. بعد از این درگیری لفظی و دلخوری مقام‌های تشریفات دو طرف، اوباما از خبرنگاران خواست که این اتفاق را برجسته نکنند. او به کنایه گفت که «سایز پای آمریکا» گاهی برای میزبان‌ها مشکل ایجاد می‌کند.

چین در حال حاضر دومین اقتصاد برتر دنیا و شریک اقتصادی مهم دیگر اعضای گروه ۲۰ است. رشد اقتصادی کند چین در سال‌های اخیر به نگرانی‌ها نسبت به تعمیق بحران اقتصادی جهان دامن زده است. برخی کارشناسان حتی معتقدند چین آمار اقتصادی خود را دست‌کاری می‌کند و وضعیت اقتصادی این کشور در واقعیت بدتر از آن است که پکن رسما اعلام می‌کند.

شی جین‌پینگ با وجود این روز شنبه سوم سپتامبر کشورش را بار دیگر موتور اقتصاد جهان خواند: «چین به آینده خوش‌بین است و در وضعیتی است که می‌تواند با سرعت متوسط یا بالا رشد کند و امکانات فراوانی برای توسعه جهان فراهم کند». رئیس جمهوری چین وعده داد که در کشورش اصلاحات اقتصادی ضروری صورت گیرند.

اجلاس سران کشورهای گروه ۲۰ با سخنرانی شی جین‌پینگ، رئیس‌جمهوری چین، آغاز شد. شی در مراسم گشایش اجلاس گفته است که کشورهای عضو که قدرت‌های اصلی اقتصاد جهان هستند باید برای حفظ رشد اقتصادی همکاری داشته باشند. بیشتر روز اول اجلاس به دیدارهای دوجانبه میان مقام‌های روسیه، ترکیه، آمریکا، بریتانیا، چین و سایر کشورها گذشت. محور بعضی از گفت‌وگوهای دوجانبه امنیت منطقه‌ای، بحران سوریه، تغییرات اقلیمی و تجارت جهانی است و مهم‌تر از همه سلامت اقتصاد جهان است.

اتحادیه اروپا گفته است که لازم است چین صنایع تولید فولاد خود را محدود کند تا از بیکاری فعالان این صنعت در اروپا و سایر نقاط جهان کاسته شود. چین حدود نیمی از فولاد دنیا را تولید می‌کند. در رتبه بعدی جهان، کشورهای اتحادیه اروپا ایستاده‌اند.

      اختلاف در مورد دریای جنوبی چین

گفتنی است، وزارت خارجه چین انتقاد رئیس جمهوری آمریکا از چین در مورد اختلافات این کشور با همسایگانش در مورد جزایر دریای جنوبی چین را اظهاراتی غیرمسوولانه برشمرده است. شی جین‌پینگ، در دیدار با باراک اوباما، انتقادهای او را رد کرد و از آمریکا خواست برای تضمین صلح و ثبات در دریای جنوبی چین نقشی سازنده بر عهده بگیرد. او تصریح کرد که چین از تمامیت ارضی و دریایی خود بدون کوچکترین اغماض دفاع خواهد کرد.

به گزارش دویچه وله، وزارت خارجه چین آمریکا را به پیروی از معیارهای دوگانه متهم کرد. به گفته یک سخنگوی وزارت خارجه چین، آمریکا حق ندارد در مورد اختلافات چین و همسایگانش در مورد جزایر دریای جنوبی چین اظهار نظر کند، زیرا کنوانسیون ملل متحد در مورد حقوق دریاها (UNCLOS) را امضا نکرده است. این موضع‌گیری‌ها واکنشی است به گفت‌وگوی باراک اوباما به شبکه خبری سی‌ان‌ان که در آن رئیس جمهوری آمریکا در موضوع اختلاف در دریای جنوبی چین پکن را به خویشتنداری فراخواند و نسبت به پیامدهای آن هشدار داد. چین حکم دادگاه بین‌المللی لاهه را که مطالبات دریایی چین در دریای جنوبی چین را رد می‌کند، نادیده می‌گیرد.

      از اختلاف بر سر سپر دفاع ضد موشکی تا اختلافات حقوق بشری

چین همچنین از استقرار سپر دفاع ضد موشکی تاد آمریکا در کره جنوبی ناراضی است. پکن با وجود این‌که مخالف اقدامات تحریک‌آمیز کره شمالی است، اما این اقدام دفاعی آمریکا و کره جنوبی را تهدید ارزیابی می‌کند. شی جین‌پینگ از همتای آمریکایی خود خواسته است، به منافع امنیتی استراتژیک چین احترام بگذارد.

دیدار فعالان شناخته‌شده‌ حقوق بشر چین با مشاور امنیتی اوباما در کاخ سفید، هم موضوع اختلاف دیگر چین و آمریکاست. شی دیدار فعالان حقوق‌بشر چین با سوزان رایس را دخالت در امور داخلی چین دانسته و از وضعیت حقوق بشر در کشورش

 دفاع کرده است.

به نظر می‌رسد رئیس‌جمهورهای دو کشور تنها در سیاست‌های اقلیمی هم‌نظر باشند. پیش از این شی جین‌پینگ و باراک اوباما، مدارک مربوط به پیوستن کشورشان به معاهده جهانی پاریس برای مهار تغییرات اقلیمی را به صورت رسمی به بان کی مون، دبیرکل سازمان ملل متحد تقدیم کردند. آنها دیگر کشورها را هم تشویق کردند هر چه سریع‌تر به معاهده بپیوندند تا امکان اجرای پیمان در سال جاری (۲۰۱۶) مهیا شود.

این اقدام دو کشور که بیشترین گازهای گلخانه‌ای را به جو زمین وارد می‌کنند، گامی مهم در جهت اجرایی‌شدن توافقنامه پاریس (مصوب ۲۰۱۵) خوانده می‌شود؛ موافقتنامه‌ای که تلاش می‌کند گرمایش زمین را نسبت به دمای زمین در عصر پیش از صنعتی‌شدن، در حدی کمتر از ۲ درجه سانتیگراد نگه‌ دارد.

با این حساب در مجموع ۲۶ کشور به صورت رسمی به پیمان اقلیمی پاریس پیوسته‌اند. این کشورها ۳۹ درصد کل گازهای گلخانه‌ای جهان را وارد جو می‌کنند. پیمان تاریخی پاریس وقتی اجرایی می‌شود که ۵۵ کشور جهان به آن بپیوندند؛ ۵۵ کشوری که ۵۵ درصد گازهای گلخانه‌ای را تولید می‌کنند. اقدام آمریکا و چین به عنوان گام بلندی در جهت اجرای پیمان یادشده محسوب می‌شود.

      دیدار روسای جمهور آمریکا و ترکیه

اوباما در یکی از این دیدارهای حاشیه‌ای به رجب طیب اردوغان، همپای ترکیه‌ای خود اطمینان داد افرادی که در ماجرای کودتا علیه او مقصر بوده‌اند محاکمه خواهند شد. ترکیه عبدالله گولن، رقیب سیاسی اردوغان در آمریکا را به برنامه‌ریزی برای کودتا متهم کرده است. اتهامی که گولن به شدت رد می‌کند. دولت ترکیه خواستار بازگرداندن گولن است و آمریکا اصرار دارد که ابتدا دست‌داشتن گولن در کودتا اثبات شود.

این آخرین اجلاس سران کشورهای گروه ۲۰ است که باراک اوباما به عنوان رئیس‌جمهوری آمریکا و بان کی‌مون به عنوان رئیس سازمان ملل متحد در آن شرکت می‌کنند. در مقابل نشست گروه ۲۰ در چین نخستین حضور خانم ترزا می، نخست‌وزیر بریتانیا، در یک نشست بین‌المللی بزرگ است؛ حضوری که می‌تواند ناخوشایند باشد. نمایندگان اتحادیه اروپا همچنان منتظرند بریتانیا برنامه‌ خود برای خروج از اتحادیه را اعلام کند.

افزون بر این، نگرانی‌هایی در سطح بین‌المللی وجود دارد از این‌که خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا به مانعی در راه رشد اقتصادی جهان تبدیل شود. مناسبات بریتانیا با میزبان نشست، چین هم در حال حاضر خالی از تنش نیست. ترزا می اخیرا ساخت یک نیروگاه هسته‌ای جدید با مشارکت چین را متوقف کرد. این اقدام خشم پکن را برانگیخت. می با وجود این پیش از سفر به چین نسبت به تنش‌زدایی از روابط لندن-پکن ابراز خوش‌بینی کرد. او گفت قصد دارد مقدمات آغاز «عصری طلایی» در روابط دو کشور را فراهم و درباره راه‌های همکاری استراتژیک دو طرف با رئیس جمهوری چین گفت‌وگو کند.

      نخستین دیدار مرکل و اردوغان  پس از کودتا 

روز یکشنبه و پیش از آغاز رسمی نشست گروه ۲۰ آنگلا مرکل، صدراعظم آلمان، و رجب طیب اردوغان، رئیس جمهوری ترکیه، برای نخستین بار پس از کودتای نافرجام در ترکیه با هم دیدار کردند. به گفته‌ی یک سخنگوی دولت آلمان، دو طرف در مورد روابط برلین‌آنکارا، ادامه اجرای موافقتنامه اتحادیه اروپا و ترکیه در موضوع پناهجویان و جنگ در سوریه با هم گفت‌وگو کرده‌اند. روابط ترکیه و آلمان در پی تصویب قطعنامه‌ای در پارلمان سراسری آلمان از مدتی پیش با تنش همراه بوده است. نمایندگان پارلمان آلمان در این قطعنامه کشتار ارامنه در حکومت عثمانی در زمان جنگ جهانی اول را نسل‌کشی خواندند. این قطعنامه واکنش شدید آنکارا را در پی داشت. ترکیه از آن به پس مانع از دیدار نمایندگان پارلمان آلمان با سربازان این کشور در پایگاه هوایی اینجرلیک ترکیه شده است.

سران گروه ۲۰، متشکل از ۱۹ قدرت صنعتی و نوصنعتی جهان به اضافه اتحادیه اروپا، قرار است در مورد راهکارهای تحریک اقتصاد جهانی با هم گفت‌وگو کنند.