سرمقاله روزنامه

راه حل بحران سوریه در دستان روسیه و آمریکا

  1. ۱ ماه،۲ هفته قبل
  2. ۰
راه حل بحران سوریه در دستان روسیه و آمریکا
نوآوران -

داوود هرمیداس باوند

کارشناس مسائل بین الملل

بدون شک مهم‌ترین نمایندگان و بازیگران خارجی منطقه ای و جهانی نشست بین المللی سوریه، ایران، آمریکا و روسیه هستند که به دعوت مسؤول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و با حضور وزیران خارجه آمریکا، روسیه، ترکیه، ایران، مصر، عراق، قطر، عربستان سعودی برگزار می شود. طبق عنوانی که این نشست به نام آن برگزار شده است، مسائل منطقه و سوریه، نقطه کانونی این نشست خواهد بود. پیدا کردن راه حلی برای بحران سوریه مهم‌ترین موضوع نشست است. تاکنون در بحران سوریه بیش از 300 هزار نفر کشته و نصف جمعیت سوریه  آواره و پناهنده شدند. سوریه از سال 2011 تاکنون با بحران گسترده ای روبه رو است که هم اکنون به جنگ داخلی فراگیری تبدیل شده است. اما به نظر من گره این راه حل یا خروج از بحران سوریه تنها به نوع روابط و توافقاتی که بین روسیه و آمریکا شکل می گیرد بستگی دارد؛ چرا که نقش این دو کشور بیش از کشورهای حاضر در نشست خواهد بود. کشورهای حاضر در لوزان به نسبت تاثیر یا نقشی که در منطقه و بحران سوریه بازی می کنند شرکت خواهند داشت، البته کشورهایی نیز حضور دارند که می توان گفت نقش آنچنانی در فرآیند نشست یا موضوع ندارند.

در این نشست می توان کشورهای شرکت کننده را تحت دو عنوان تقسیم کرد؛ یک کشورهایی که در این نشست «ذینفع» هستند و دوم کشورهایی که نقش «ذی مدخل» را بازی می کنند.  

روسیه، آمریکا و دیگر کشورهایی که در منطقه هستند نقش ذی نفع و کشورهایی که از حملات یا کنش های تروریست ها و مخالفین بشاراسد یا سوریه، حمایت های مادی و معنوی کرده اند، نقش ذی مدخل را بازی می کنند مثل عربستان و ترکیه.  البته نمی توان مصر را به عنوان ذی مدخل یا ذی نفع قلمداد کرد چون در جریان بحران سوریه دخالت های آشکاری نداشته است.

نتیجه بخشی یا به ثمر رسیدن مذاکرات لوزان بیش از هر چیز به این امر بستگی دارد که وضعیت و موقعیت روابط آمریکا و روسیه به وضعیت و موقعیت پیش از بحران سوریه برگردد چرا که به علت بمباران حلب توسط روسیه، کدورت های بیش از پیش بین آمریکا و روسیه به وجود آمد. توافق برای برقراری آتش بس در سوریه به ویژه شهر حلب موضوع مهمی در مذاکرات خواهد بود. بخش شرقی شهر حلب سوریه که هم اکنون در کنترل مخالفان است و حدود 300 هزار نفر در آن زندگی می کنند در محاصره نیروهای ارتش سوریه و گروه های نظامی هم پیمانش است. جنگنده های ارتش روسیه نیز در حال بمباران این منطقه هستند. بنابراین مسأله عمده در حل بحران سوریه آمریکا و روسیه است که حل بحران سوریه ربط مستقیمی به همکاری این دو کشور با هم دارد و هر نتیجه ای که درخلال این مذاکرات اتخاذ شود نه تنها خود آن دو قدرت بزرگ بلکه باقی کشورهای شرکت کننده یا حاضر در منطقه پیرو و پیگیر آن نتایج خواهند بود.

نقش ایران به عنوان یکی از بازیگران مهم منطقه در این نشست نیز نقشی مهم و تاثیر گذار خواهد بود.  ایران بخش مهمی از راه حل سیاسی در سوریه است. آمریکا و ایران هم اکنون منافع مشترکی در جنگ علیه داعش دارند. تعامل ایران و آمریکا در سوریه به هر دو کشور کمک می‌کند که به اهدافشان دست پیدا کنند. این به تنهایی می‌تواند باعث شکل‌گیری مذاکرات دو جانبه بین ایران و آمریکا باشد. البته خط و مشی ایران نسبت به بحران سوریه را می توان نزدیک یا هم سو با کشور روسیه  دانست. ایران و روسیه مهمترین حامیان منطقه ای و بین المللی دولت بشار اسد رئیس جمهوری سوریه هستند. مطمئنا ایران در چارچوب حفظ تمامیت سوریه و ماندگاری و پایداری بشار اسد و دولت او گام برمی دارد.