فریدون مجلسی در گفت‌و‌گو با نوآوران تأکید کرد:

کشورهای منطقه در زمین امریکا بازی نکنند

پایبندی به برجام امری است که بارها از سوی طرفین امضاکننده این توافق جامع هسته‌ای مطرح شده است.

  1. ۴ هفته،۱ روز قبل
  2. ۰
مجلسی
نوآوران -

چندی پیش نیز ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا پایبندی ایران به برجام را تأیید کرد اما در عین حال از تلاش برای اعمال تحریم‌های جدید علیه ایران سخن گفت. در شرایط کنونی می‌توان گفت مسؤولان سیاست خارجه امریکا سیاست یک بام و دو هوا درخصوص جمهوری اسلامی ایران در پیش گرفته‌اند و علت آن را می‌توان در این دانست که تلقی آن‌ها از برجام، توافقی برای صلح با ایران است. در حالی‌که برجام تنها مربوط به برنامه هسته‌ای ایران است. اکنون نیز به برکت برجام شاهد گسترش تعاملات شرکت‌های ایرانی با اروپایی هستیم و همین امر موجبات ناراحتی مسؤولان امریکا را فراهم آورده است و از این رو درصدد ایجاد ناامنی در منطقه خاورمیانه با تحت فشار قرار کشورهای عرب حوزه خلیج‌فارس برای کاهش روابط با ایران برآمده‌اند. این در حالی است که شرایط منطقه اکنون بسیار حساس است و هرگونه نابخردی، زمینه بروز بسیاری از مسائل را فراهم می‌کند. از این رو انتظار می‌رود که کشورهای منطقه این نکته را در نظر داشته باشند که هرگونه عمل براساس منافع امریکا و بازی در زمین این کشور، منطقه را با مشکلات جبران‌ناپذیری مواجه می‌کند. در همین خصوص به گفت‌و‌گو با فریدون مجلسی، دیپلمات سابق پرداختیم که از نظر می‌گذرد.

* این روزها بحث‌های زیادی درخصوص برجام مطرح می‌شود. ترامپ، برجام را ابزاری برای چانه‌زنی خود می‌داند. از یک سو مقامات امریکا چنین اعلام می‌کنند که جمهوری اسلامی ایران به برجام پایبند بوده است و از دیگر سو در فکر اعمال تحریم‌های جدید علیه کشورمان هستند. به نظر شما این سیاست یک بام و دوهوا به چه علت از سوی مقامات وزارت خارجه امریکا درخصوص کشورمان دیده می‌شود؟

آقای ظریف، وزیر امورخارجه کشورمان به درستی و به حق عنوان کردند که درواکنش به بدعهدی آمریکا گزینه خروج از برجام را روی میز داریم و مذاکره مجدد درخصوص این توافق غیرممکن است. چراکه این برنامه توافق هسته‌ای حاصل سال‌ها مذاکره و گفت‌و‌گو بود و از زوایای مختلف و همه‌جانبه مورد بررسی طرفین قرار گرفت و سپس به امضا رسید. دیپلمات‌های امریکایی بسیار کوشش کردند تا همچون دیپلمات‌های کشور ما  هنگام تصویب مفاد برجام، منافع ملی را در نظر بگیرند. می‌توان گفت اصولگرایان ایران که تصور می‌کردند امتیازات اضافی در این برنامه جامع توافق هسته‌ای به آمریکا داده شده است، اعتراضات مکرری مطرح می‌کردند که به اعتقاد من نه بر سر منافع ملی بلکه به دلیل مقوله رقابت بر سر قدرت و رسیدن به قدرت سیاسی بود و تنها راه تخریب اصلاح‌طلبان را در مخالفت با برجام می‌دانستند. گروه دلواپسان آمریکایی نیز که بر سر کار آمدند نسبت به برجام اعتراض‌های بسیاری را مطرح و خود را در این میان زیان‌دیده تلقی کردند که چنین بهانه‌ای در عرصه حقوقی و بین‌المللی قابل قبول نیست. چگونه ممکن است کشور بزرگی همچون امریکا که تمام امکانات از جمله اتاق‌های فکر و اندیشه متشکل از حقوقدانان و اقتصاددانان را در اختیار دارد در برابر تیم دیپلماسی ایران ادعا کند که سرشان کلاه رفته است. خوشبختانه برجام توافقی برد ـ برد برای طرفین بود و تیم مذاکره‌کننده ایرانی نیز تمام تلاش خود را به کار گرفت تا توافقی متناسب با منافع ملی به تصویب برسد و خلاف مصالح ملی ایران نباشد. طی روزهای اخیر نیز ترامپ تأیید کرد که ایران به برجام پایبند بوده است و همین امر موجب گله‌مندی کنگره امریکا شد. در شرایط کنونی مسؤولان سیاست خارجه آمریکا سیاست یک بام و دوهوا درخصوص ایران در پیش گرفته‌اند که آن را می‌توان ناشی از کج فهمی آن‌ها برجام دانست. آن‌ها چنین تصور می‌کنند که توافق برجام به معنای قرارداد دوستی ایران و امریکاست. مسؤولان وزارت خارجه آمریکا بر این گمان‌اند که برجام قراردادی برای صلح است و براساس آن طرف غربی موظف به برقراری روابط دوستانه یک جانبه هستند.  مسؤولان سیاست خارجه فعلی امریکا، جمهوری اسلامی ایران را خطری برای اسرائیل عنوان می‌کنند و هدف اصلی‌شان همانطور که اذعان کردند، تلاش برای تغییر رژیم در ایران بود.

* در شرایط کنونی و پس از به ثمر رسیدن برجام شاهد گسترش مبادلات شرکت‌های اروپایی با ایرانی هستیم و خوشبختانه تعاملات افزایش یافته است. امریکا نیز در واکنش به این اقدام سعی در ناامن کردن منطقه دارد و در این راستا بسیاری از کشورهای منطقه را تحت فشار برای کاهش رابطه با ایران قرار داده است. طی روزهای اخیر نیز مقامات کویت به ماجراجویی‌ علیه کشورمان پرداخته‌اند. در این خصوص بفرمایید که حضور قدرت‌هایی همچون امریکا نه‌تنها مشکل‌گشا نخواهد بود بلکه به گسترش اختلافات و بدتر شدن اوضاع دامن می‌زند.

پشت‌پرده ماجراجویی علیه ایران، امریکا و عربستان هستند. سایر کشورهای عربی نیز که خودشان را رقیب ایران در زمینه‌های اقتصادی، فرهنگی و تاریخی می‌دانند متأسفانه کاملاً همسو با عربستان عمل می‌کنند و به نوعی می‌توان گفت در زمین امریکا بازی می‌کنند. به اعتقاد من ماجراجویی کویت را می‌توان اقدام پیشگیرانه دانست. برای کویت به مصلحت نیست که بخواهد با ایران رویارویی کند. از دیگر سو توانایی رویارویی با کشورهای عربی به‌ویژه عربستان را نیز ندارد. یکی از دلایل تیره و تار شدن روابط کویت با ایران فشارهایی است بر آن تحمیل می‌شود. دولت کویت به‌رغم حمایت‌هایی که ایران در زمان جنگ صدام از این کشور کرد، روابط با عربستان را به ایران ترجیح می‌دهد. به گسترش مناسبات ایران با شرکت‌های اروپایی اشاره کردید که در این خصوص می‌توان گفت اقدام اروپایی‌ها مبنی بر گسترش تعاملات با ایران منوط به این است که تحت سیطره امریکا قرار نگیرند. تعاملات در حال حاضر در مراحل مقدماتی است و برای به ثمر رسیدن نیازمند صلح و دوری از جنگ و برخورد نظامی است. اگر در شرایط کنونی جنگی در منطقه صورت گیرد، قطعاً همچون مانعی بر سر راه ادامه همکاری‌ها و مناسبات با کشورهای اروپایی قرار خواهد گرفت. از همین روی می‌توان گفت حفظ صلح بر هر موضوع دیگری اولویت دارد.


خبرنگار: آرزو قادری