به خاطر ضعف اطفاء حریق هوایی رخ داد

آتش در حریم خرس قهوه‌ای

حسین الهامی نژاد- صبح روز چهارشنبه 20خرداد منابع محلی از شروع یک آتش‌سوزی گسترده در جنگل‌های پاسارگاد در استان فارس خبر دادند.

  1. ۵ ماه،۳ هفته قبل
  2. ۰
آتش در حریم خرس قهوه‌ای
نوآوران -

روشن کردن آتش به دست دامداران برای  درست کردن غذا و چای و وزیدن طوفان‌های شدید در ارتفاعات بسیار بالا دلیل اصلی شروع آتش‌سوزی عنوان شد. حریق در محدوده تنگه بلاغی و در عرصه منابع طبیعی «خرخره» از ارتفاعات شمال سعادت شهر(مرکز شهرستان پاسارگاد) آغازشد و بخش گسترده از منطقه را در برگرفت. منطقه‌ای  با وسعت 500هزار هکتار که زیستگاه اصلی خرس قهوه‌ای در ایران است.

آغاز عملیات اطفاء حریق

پوشش مناسب گیاهی در منطقه، سخت گذر بودن و وسعت منطقه از همان ابتدا کار را برای اطفاء حریق دشوار کرد.150 نفر از نیرو از کارکنان دولت و مردم برای مهار آتش وارد صحنه شدند اما همکاری آنان مفید واقع نشد و آتش‌سوزی ادامه داشت. در ادامه نیز تنها یک بالگرد به منطقه اعزام شد و بعد از انجام چند عملیات به علت پایان یافتن ساعت پروازی خلبان، بالگرد زمین‌گیر شد و امکان رساندن نیروی مردمی به محل آتش‌سوزی از بین رفت.

ضعف در تأمین پشتیبانی و امداد هوایی

«بعد از شروع آتش‌سوزی تنها یک‌بار هواپیمای آب‌پاش حوالی ساعت 14 چهارشنبه بر فراز منطقه پرواز داشت و پس از آن دیگر مشاهده نشده است. البته این پرواز هم کمک چندانی به مهار آتش نکرد» این یکی از انتقادات رئیس شورای تأمین شهرستان پاسارگاد است که گلایه‌های جدی از روند کمک‌رسانی و مدیرت نیروها برای خاموش کرد آتش دارد. ایزدی می‌گوید تنها یک بالگرد هلال‌احمر در منطقه وجود داشته است که بعد از چند ساعت اعلام کردند چون ساعت پروازی آنان محدود است دیگر امکان ادامه کار را نخواهند داشت و هلی‌برد نیروها به یک‌باره متوقف شد. او درباره نقش نیروهای مردمی در خاموش کردن  آتش اشاره می‌کند و می‌گوید: مهار حریق در مناطق جنگلی و کوهستانی صعب‌العبور کاری تخصصی و نیازمند ابزار و وسایل مناسب است و نمی‌توان تنها با اتکا به نیروهای غیرماهرانه مردمی و تجهیزات اندک، حریقی با این گستردگی را مهار کرد.

مدیر سازمان جنگل‌ها،‌ مراتع و آبخیزداری کشور نیز می‌گوید: «در حریق جنگل‌های پاسارگاد، تأمین پشتیبانی هوایی به‌موقع انجام نشد اگر نه در همان روز اول آتش مهار شده بود. جلالی با بیان اینکه در ستاد مدیریت بحران کشور، قراردادی با وزارت دفاع با هدف تأمین نیازهای هوایی اطفاء حریق منعقد شده است، گفت: امسال هم این قرارداد پابرجاست اما در آتش‌سوزی جنگل‌های پاسارگاد متأسفانه تأمین بالگرد و ناوگان هوایی علی‌رغم اطلاع‌رسانی و پیگیری‌ها، به‌موقع انجام نشد.»

سازمان هواپیمایی، هواپیمای آبپاش ندارد!

درهمین راستا مدیر روابط عمومی سازمان هواپیمایی کشور معتقد است این سازمان وظیفه خود را در خاموش کردن آتش به نحو احسن انجام داده است. جعفرزاده در گفتگو با «نوآوران» و در جواب انتقادات می‌گوید: سازمان هواپیمایی کشوری هواپیمای آب‌پاش ندارد هواپیمای آبپاش متعلق به شرکت هواپیمایی پویا(از زیرمجموعه‌های سازمان هواپیمایی کشور) است که در روز حادثه با پیگیری‌های سازمان و نامه‌نگاری‌های متعدد تنها دو ساعت بعد از شروع آتش‌سوزی هواپیما در محل حادثه حاضر بوده است. او تأکید می‌کند به علت گرمای هوا در روز حادثه امکان پرواز وجود نداشته است اما چون مسئله ملی و بسیار مهم بوده است هواپیما را به محل حادثه اعزام و اعلام آمادگی کردیم که تا پایان عملیات اطفاء حاضر به هرگونه همکاری هستیم.

ابهام در مهار آتش

یک روز بعد از شروع آش سوزی مسئولین منطقه خبر از مهار آتش‌سوزی دادند اما تنها چند ساعت بعد آتش در جنگل‌های پاسارگاد برای چندمین بار شعله‌ور شد. « نیروهای موجود  با تصور اینکه آتش مهار شده است اقدام به ترک منطقه کردند اما از ساعت 5 بعدازظهر  همان روز مجدداً آتش‌سوزی‌های کوچک آغاز شد» این را مدیرکل محیط‌زیست استان فارس تأکید می‌کند: «در چنین مواقعی باید به مدت 72 ساعت مراقب مناطق جنگلی درگیر آتش‌سوزی باشیم چراکه ممکن است تک‌درخت‌هایی که آتش به آنها رسیده است شعله‌ور شده و سایر منطقه را درگیر کنند که این اتفاق شب گذشته رخ داد.»

به گفته حمزه ولوی صبح جمعه با اعزام یک هلی‌کوپتر و 90 نفر نیروی هلی برد به منطقه، نیروهای مقابله با حریق موفق شدند آتش را مهار کنند و به نیروها دستور داده شد تا شنبه در منطقه بمانند.» ولوی هم به ضعف در پشتیبانی اشاره می‌کند و می‌گوید: »در بحث پشتیبانی ضعیف عمل شد و مدیریت واحدی بر نیروهای موجود در منطقه وجود نداشت به گونه‌ای که نیروها پس از 5 ساعت پیاده‌روی به مناطق صعب‌العبور درگیر آتش‌سوزی رسیدند اما امکانات پشتیبانی از آنها وجود نداشت.»

خرس‌های قهوه‌ای در سلامت کامل به سر می‌برند

با مهار کامل حریق در جنگل‌های پاسارگاد و با بررسی‌های کارشناسان محیط‌زیست تا حدودی از میزان آسیب به محیط‌زیست این منطقه پرده‌برداری شد. در خصوص آسیب به پوشش گیاهی و حیوانی موجود درمنطقه گفته می‌شود پوشش جنگلی در مناطق باز تا حدود 95 درصد سالم است به‌گونه‌ای که اغلب درختان بلوط اغلب سالم هستند اما در دره‌ها همه درختان سوخته‌اند. آسیب به حیوانات این منطقه هم تا حدودی گسترده بوده است به طوری که لانه‌های پرندگان، بخشی از حیوانات از جمله مارمولک‌ها و لاک‌پشت‌ها در آتش سوخته‌اند. خبر امیدوارکننده اما مربوط به وضعیت خرس‌های قهوه‌ای است که در این حادثه هیچ آسیبی ندیدند. منطقه پاسارگاد زیستگاه وسیعی از خرس‌های قهوه‌ای است که در این منطقه زندگی می‌کنند. به طور کل پیش‌بینی می‌شود از 500هزار هکتار از اراضی این منطقه 750 هکتار آن در آتش سوخته  است.